Gans, Abraham

Geboortedatum:: 7 september 1921 (Groningen, Nederland)
Overlijdensdatum:: 31 maart 1944 (Westerbork, Nederland)
Begraven op:: Joodse Oorlogsgraven Twijfelveld te Assen

Biografie

Abraham Gans woonde in Assen, Varkensmarkt 1. Hij was zoon van schoenhandelaar Meinhard Jacob Gans (3 april 1890 Aduard - 30 mei 1960 Assen) en Jennie Heilbron (18 augustus 1891 Dinxperlo - 12 november 1942 Auschwitz, Polen). Hij was ongehuwd. Bram, zoals zijn roepnaam luidde, hoopte later in Palestina een toekomst op te bouwen. Als Palestina-pionier ging hij in het begin van de oorlog aan de slag in het ontginningsgebied Zeijerveld. In 1942 dook hij onder bij boswachter Gerrit Assies in de bossen van Appelscha. De boswachter regelde een vals persoonsbewijs voor hem onder de naam Jean Eppema. Toen het daar te gevaarlijk werd, is hij begin maart 1944 ondergebracht bij de familie Tuin in Oldemarkt en kort daarna in Kalenberg. Tijdens de tocht naar Kalenberg droeg hij een scherp geslepen mes bij zich ter verdediging. In de nacht van 30 op 31 maart 1944 verschenen in het overigens vrij ontoegankelijke watergebied van Kalenberg een vijftal Landwachters in een bootje. Zij waren op zoek naar onderduikers die daar volgens inlichtingen op een aantal adressen verbleven. De mannen verschenen ook bij de familie Egbert Tietema waar Gans was ondergedoken. Door het lawaai werd hij wakker en pakte hij meteen zijn mes. Voordat hij het steekwapen kon gebruiken, vuurde landwachter Anne de Leeuw uit Giethoorn, een melkboer met de bijnaam Anne Pap, op Gans. Hij zakte door de hagel, die in de halsstreek en de schouder terechtkwam, bloedend in elkaar. Zwaar gewond is hij naar het Diaconessenziekenhuis in Meppel overgebracht en vervolgens naar Westerbork. Daar bezweek hij aan het opgelopen letsel.
Zijn ondergedoken broer Johan Gans (17 juni 1924 Groningen) overleed op 30 september 1944 in Groningen als gevolg van longontsteking. Vader Gans en broer David overleefden de oorlog. De naam van Abraham Gans prijkt op het oorlogsmonument Rijks HBS te Assen in de entreehal van het gebouw Quintus van het Dr. Nassau College.
Het stoffelijk overschot van Bram Gans is in Westerbork gecremeerd. De urn met de asresten werd op 8 juni 1944 op de Nederlands-Israëlitische Begraafplaats in Diemen bijgezet. Na de oorlog heeft zijn vader de urn van Abraham uit Diemen opgehaald. Op 30 oktober 1946 vond de bijzetting op de Nederlands-Israëlitische Begraafplaats in Assen plaats.

Heeft u zelf meer informatie over deze persoon? Lever het aan!

Bronnen

Foto:: - Bert Deelman
Informatie:: - Jack Kooistra Archief
- https://www.joodsmonument.nl/nl/page/351028/een-boswachter-en-de-zorg-voor-zijn-eerste-onderduiker
- https://oorlogsgravenstichting.nl/personen/46584/abraham-gans
- https://oorlogsgravenstichting.nl/monumenten/assen-monument-rijks-hbs