Wo2Slachtoffers.nl

Elkerbout, Marten Frans

Geboortedatum:
15 februari 1897 (Den Haag/Zuid-Holland, Nederland)
Overlijdensdatum:
5 september 1944 (Konzentrationslager Herzogenbusch-Vught/Noord-Brabant, Nederland)

Biografie

Marten Elkerhout woonde in Eindhoven, Aalsterweg 230. Hij was zoon van agent/brigadier van politie Frans Marten Elkerbout (12 januari 1871 Leiden - 12 december 1942 's-Gravenhage) en dienstbode Jakoba Johanna Christina Wilhelmina Kornmann (15 september 1870 Roermond - 11 juni 1963).
Elkerhout huwde op 5 februari 1920 Geertrui Johanna Catharina Verhoog (21 december 1899 Leiden). Het echtpaar had twee kinderen).
Marten Elkerbout was een Nederlandse vliegpionier en verzetsstrijder die tijdens de Tweede Wereldoorlog een belangrijke rol speelde in het Nederlandse verzet.

Al vóór de oorlog had hij een indrukwekkende carrière opgebouwd als een van de eerste Nederlandse vliegeniers. Hij maakte zijn eerste vlucht in 1919 en bleef actief als piloot tot 1935 en was hij Luitenant ter Zee Vlieger bij de Marine. Ondanks twee vliegtuigongelukken leidde hij meer dan vijftig piloten op en gaf hij daarnaast instructie aan ongeveer honderd andere vliegers. In totaal vloog hij meer dan 5.000 uur in ruim zestig verschillende typen vliegtuigen, waaronder jacht-, verkennings-, verkeers- en watervliegtuigen. Zijn vliegloopbaan eindigde na een zware crash in 1935, waarbij hij ernstig gewond raakte.

Rond dezelfde tijd trad Elkerbout in dienst bij Philips. Tijdens de Duitse bezetting was hij hoofd van een afdeling binnen de radiobuizen- en gloeilampenproductie. Onder zijn verantwoordelijkheid werden honderden onderduikers geholpen door hen onder valse identiteit als Philips-medewerkers te registreren.
Onder de schuilnaam “Siem” was Elkerbout actief binnen verschillende verzetsorganisaties, waaronder de Geheime Dienst Nederland (GDN), de Ordedienst (OD) en het Nationaal Comité van Verzet. Hij speelde een cruciale rol als verbindingsofficier tussen het Nederlandse verzet en Londen. Daarbij verzorgde hij de verzending van geheime informatie, ondersteunde hij onderduikers met bonkaarten, voedsel en schuilplaatsen, en beheerde hij financiële middelen voor het inlichtingenwerk. Hij gold als een van de belangrijkste vertrouwelingen van verzetsleider ir. Tromp.

Op 19 mei 1944 werd Elkerbout op zijn werk bij Philips gearresteerd door de Sicherheitsdienst (SD). Bij hem werden microfilms met geheime berichten, een groot geldbedrag, een pistool en munitie gevonden. Zijn arrestatie was een zware slag voor de Geheime Dienst Nederland, omdat via hem het contact met Londen verliep. Ondanks pogingen van het verzet om hem vrij te krijgen, onder meer door een gevangenenruil en een groot losgeld aan te bieden, weigerden de Duitsers hem vrij te laten vanwege het sterke bewijsmateriaal tegen hem.

Volgens Duitse documenten werd Marten Frans Elkerbout op 5 september 1944 bij Kamp Vught met een kleine zestig medegedetineerden gefusilleerd.
Tegenwoordig herinnert onder andere de Marten Frans Elkerboutlaan in Eindhoven aan zijn bijdrage aan de Nederlandse vrijheid.

Heeft u zelf meer informatie over deze persoon? Lever het aan!

Bronnen

Informatie:
- HEUVEL, C.C. VAN DEN e.a., Verzetsherdenkingskruis, Samsom Uitgeverij, 1985.
- Jack Kooistra Archief
- https://www.nmkampvught.nl/
- https://www.eindhoven4044.nl/50/Elkerbout.html
- https://brabantsegesneuvelden.nl/persoon/marten-elkerbout-den-haag-1897